Evet, bunu 10 dakikada kendin kontrol edebilirsin. Tek yapman gereken, müşterilerinin sorabileceği soruları yapay zekâ sohbet robotlarına sormak ve cevaplarda senin işletmenin adının geçip geçmediğine bakmak. Bu rehberde, adım adım nasıl yapacağını, hangi araçları kullanacağını ve sonuçları nasıl yorumlayacağını anlatıyorum.
Bu test, markanın yapay zekâ görünürlüğünü (GEO) ölçmenin en pratik yoludur. Tek bir cevaba değil, birkaç farklı soruya ve tekrar sayısına göre değerlendirme yapmalısın.
Teste hazırlık: Sorularını yaz
Önce müşterilerinin gerçekten sorabileceği soruları yaz. Her soru üç parçadan oluşmalı: şehir + hizmet + niteleyici. Niteleyici, "en iyi", "ucuz", "güvenilir", "yakınımdaki" gibi bir sıfat ya da ihtiyaç ifadesi olabilir.
İşte 5-10 soru örneği (kendi sektörüne göre uyarla):
- İstanbul'da en iyi diş kliniği hangisi?
- Ankara'da güvenilir avukat önerir misin?
- İzmir'de uygun fiyatlı web tasarım ajansı arıyorum.
- Bursa'da evden eve nakliyat firması tavsiye et.
- Antalya'da butik otel önerir misin?
- Kadıköy'de acil diş hekimi nerede bulurum?
- Eskişehir'de öğrenciye uygun kafe öner.
- Mecidiyeköy'de toplantı salonu kiralama fiyatları nedir?
- Trabzon'da araç kiralama şirketi önerir misin?
- Çankaya'da psikolog randevusu almak istiyorum.
Bu listeyi 5-10 soruya tamamla. Sorular ne kadar spesifik ve gerçekçi olursa, test sonucun o kadar anlamlı olur.
Testi uygula: 3 araç, 2-3 tekrar, gizli pencere
Şimdi sıra soruları sormakta. Üç farklı aracı kullan: ChatGPT (arama özelliği açıkken), Perplexity ve Google'ın AI Modu (veya AI Overviews). Her soruyu her araçta en az 2-3 kez sor. Yapay zekâ cevapları aynı soruya farklı zamanlarda farklı cevap verebilir; bu yüzden tek cevaba değil, orana bak.
Tarayıcında gizli pencere aç veya çıkış yapılmış bir oturum kullan. Böylece oturum açıkken yapılan kişiselleştirmeler sonucu etkilemez. Sorularda şehri açıkça yazdığın için konum ayarlarıyla uğraşman gerekmez.
Sonuçları tabloya işle
Her soru ve her araç için cevabı not et. Basit bir tablo oluştur ve şu sütunları kullan:
- Soru: Sorduğun soru metni.
- Araç: ChatGPT mi, Perplexity mi, Google AI Modu mu?
- Markan geçti mi? Evet / Hayır.
- Yerine kim geçti? Cevapta önerilen işletme adı (markan yoksa).
- Kaynak gösterildi mi? Cevapta hangi web sitesi kaynak olarak verildi?
Bu tabloyu bir kâğıda ya da Excel'e işle. 5 soru x 3 araç x 3 tekrar = 45 cevap demek. Başlangıç için yeterli bir örneklem.
Sonucu yorumla: Oran nedir?
Şimdi tablona bak ve şu hesaplamayı yap: Markanın geçtiği cevap sayısını toplam cevap sayısına böl. Örneğin 45 cevabın 12'sinde markan geçtiyse, oranın %27'dir. Bu oran senin yapay zekâ görünürlük seviyen.
Bu oran için evrensel bir "iyi" eşiği yok. Asıl anlamlı olan iki karşılaştırma var:
- Rakiplerine göre: Aynı cevaplarda en sık geçen rakibin oranı ne? Arandaki fark, kapatman gereken mesafe.
- Zamana göre: Aynı soruları bir ay sonra yeniden sorduğunda oran yükseldi mi, düştü mü?
Oranın düşükse, cevaplarda yerine kimin geçtiğine ve hangi kaynakların gösterildiğine bak. Bu, neyin eksik olduğunu gösterir. Örneğin, cevaplarda hep Google İşletme Profili kaynak gösteriliyorsa, profilin eksik veya zayıf olabilir. Kaynaklar sektör siteleriyse, orada yer almıyorsun demektir.
Sonuçlara göre ne yapmalısın?
Test sonucunda markan hiç geçmiyorsa panik yapma. Bu, görünürlük çalışman gerektiğini gösterir. Öncelikle cevaplarda hangi kaynakların kullanıldığını analiz et. Yapay zekâ cevapları sitenin yanında Google İşletme Profili, müşteri yorumları, rehberler, sektör siteleri ve forumlardan beslenir.
İkinci adım, sitende yapay zekâ araçlarının içeriğini okuyabildiğinden emin olmak. ChatGPT'nin arama tarayıcısı OAI-SearchBot, eğitim tarayıcısı GPTBot'tur. Perplexity'nin tarayıcısı PerplexityBot, Anthropic'in tarayıcıları ClaudeBot ve Claude-SearchBot'tur. Site sahibi olarak robots.txt dosyanla bu tarayıcılara izin verdiğini kontrol et.
Google'ın AI özetleri ve AI Modu, normal arama dizinini kullanır; özel bir işaretleme gerekmez. Microsoft Copilot ise Bing dizininden beslenir. Yani temel SEO çalışman, yapay zekâ görünürlüğünün de temelini oluşturur.
İçerik ve yapı: Yapay zekâ için site hazırlığı
Yapay zekâ araçları, net ve yapılandırılmış içerikleri daha kolay işler. Sayfalarında schema.org işaretlemesi kullan: Organization, LocalBusiness ve alt türleri (Dentist, LegalService, Hotel gibi), Product ve FAQPage. Bu işaretlemeler, arama motorlarının ve yapay zekâ araçlarının sayfanı daha iyi anlamasına yardımcı olur.
SSS (Sıkça Sorulan Sorular) bölümleri ekle. Google, 2023'ten beri SSS zengin sonuçlarını yalnızca yetkili sağlık ve devlet sitelerinde gösteriyor; ancak SSS içeriği sayfanda durduğu sürece yapay zekâ araçları bu bilgiyi kullanabilir.
Bazı siteler llms.txt dosyası ekliyor. Bu dosya 2024'te önerilmiş bir standarttır; büyük yapay zekâ şirketleri tarafından resmî olarak kullanıldığı doğrulanmadı. Eklemek ucuzdur ama mucize beklemek doğru olmaz.
Sektöre özel dikkat: Avukat ve sağlık
Eğer avukatsan veya sağlık hizmeti veriyorsan, içerik üretirken ekstra dikkatli ol. Türkiye'de avukatlar için reklam yasağı vardır (Avukatlık Kanunu ve TBB Meslek Kuralları). İçeriğin tanıtım değil, bilgilendirme amaçlı olmalı. Sağlık hizmetlerinde de tanıtım kuralları sıkıdır; sonuç vaadi ve önce-sonra iddiası içeren içerikler yayınlamamalısın. Bilgilendirici ve tarafsız içerikler, hem yasal riskleri azaltır hem de yapay zekâ araçlarının güvenilir kaynak olarak seni seçme olasılığını artırır.
Bu 10 dakikalık testi ayda bir tekrarla. Yapay zekâ cevapları sürekli değişiyor; düzenli kontrol, görünürlüğünün artıp artmadığını takip etmenin en somut yoludur.
Soruları hazırlamakla uğraşmak istemezsen Kendin dene aracı sektörüne göre üç soru hazırlar ve her birini ChatGPT, Perplexity ve Google AI Modu'nda tek tıkla açar.